Trasa 14 (28,3 km, 8 h):
Spalona (Schronisko Jagodna) – Przełęcz pod Uboczem – Rozdroże pod Bieścem – Duszniki-Zdrój

Spalona (Schronisko Jagodna) – 5,9 km – Przełęcz pod Uboczem – 5,7 km – Rozdroże nad Lasówką – 3,4 km – Rozdroże pod Bieścem – 4,6 km – Droga Justyny – 4,4 km – Schronisko pod Muflonem – 3,8 km – Duszniki-Zdrój

Żeby zobaczyć przebieg trasy kliknij ikonkę „zobacz wszystkie warstwy danych”

Dojazd – nocleg w Schronisku Jagodna, stacja Duszniki-Zdrój na linii Kłodzko – Kudowa-Zdrój (D15).

Charakterystyka – Długa trasa biegnąca przez leśne ostępy północnej części Gór Bystrzyckich (Pasmo Bieśca) mających kształt lekko pofalowanej wierzchowiny, szlak niebieski.

Nawierzchnia – głównie drogi szutrowe z dłuższymi odcinkami dróg gruntowych i ścieżek, na końcu krótki odcinek asfaltem.

Atrakcje:

  • Schronisko Jagodna
  • malownicza dolina Czerwonego Potoku
  • Droga Justyny
  • Schronisko pod Muflonem
  • widoki spod Nawojowej
  • Wzgórze Rozalii – barokowa kaplica
  • Duszniki-Zdrój – Muzeum Papiernictwa, barokowy kościół, rynek, kolumna maryjna, zabytkowa stacja

Trasa zaczyna się po noclegu w Schronisku Jagodna w Spalonej, można tam dojść tym samym szlakiem niebieskim z Międzylesia (trasa 2).

Schronisko Jagodna powstało ok. 1895 r. jako gospoda, po remoncie w latach 1927-33 Kłodzkie Towarzystwo Górskie uruchomiło tu schronisko, działające obecnie pod szyldem PTTK. Naprzeciwko stoi krzyż z 1814 r., natomiast przy szosie poniżej i powyżej schroniska znajdują się dwa bunkry z lat 30. XX w., chroniące zbudowanej wtedy Autostrady Sudeckiej, co ciekawe są one zamaskowane jako zwykłe budynki gospodarcze. Schronisko położone jest na tzw. Przełęczy Spalona (812 m), która faktycznie jest tylko miejscem przejścia szosy przez grzbiet Gór Bystrzyckich, właściwa przełęcz znajduje się niżej, na szlaku w kierunku Lasówki. Poniżej schroniska znajduje się punkt widokowy na północną część Gór Bystrzyckich i Góry Orlickie.

Spod schroniska idziemy szlakiem niebieskim, zmienionym w 2021 r. przebiegiem szosą nr 389 (Autostrada Sudecka).

Droga powstała w latach 1931–38 wzdłuż ówczesnej granicy niemiecko-czechosłowackiej, równolegle do czeskiej linii obronnej w Górach Orlickich. Oficjalnie miała pełnić rolę turystyczną, przy jej budowie ważną rolę pełniły też względy militarne, miała bowiem pomóc w szybkim rozlokowaniu wojsk w razie konfliktu. Drodze nadano imię Hermanna Göringa, który podobno polował w okolicznych lasach. Ma duże walory widokowe i turystyczne, obecnie jest częściowo zmodernizowana, jednak odcinek Gniewoszów – Spalona jest w złym stanie technicznym.

Idziemy obok narciarskiej Polany Biegowej i domków letniskowych do granicy lasu, gdzie skręcamy w drogę gruntową. Schodzimy do drogi bitej, za miejscem odpoczynku osiągamy właściwą Przełęcz Spalona (754 m) oddzielającą od siebie północną (Pasmo Bieśca) i południową (Pasmo Jagodnej) część Gór Bystrzyckich. Ścieżką docieramy do skrzyżowania z ławkami, skąd szutrówką podchodzimy lekko na zbocze Ubocza (812 m). Mijamy miejsce odpoczynku i skręcamy w drogę gruntową, która prowadzi na siodło pod Czubą (765 m). Wyraźniejszym zejściem docieramy do szosy Lasówka – Bystrzyca Kłodzka, którą docieramy w okolice Przełęczy pod Uboczem (735 m). Skręcamy w szutrówkę i ponownie koło miejsca odpoczynku, docierając na skraj lasy koło zabytkowej dawnej Leśniczówki Królewski Las nad Lasówką. Mijamy kolejne ławki i podchodzimy lekko przez Królewski Las na siodło z nadrzewną kapliczką. Osiągamy zbocze Kłobuka (815 m) i docieramy do Drogi Zbłąkanych Wędrowców. Koło miejsca odpoczynku skręcamy w drogę bitą, przechodzącą w gruntową, która sprowadza nas do doliny Mostowego Potoku. Podchodzimy lekko do rozdroża z ławkami i skręcamy w drogę gruntową, biegnącą prosto linią leśnej przecinki. Podchodzimy lekko pod Krzemionkę (795 m), przecinamy dolinę Sarniego Potoku z ławkami i dłuższym podejściem osiągamy okolice szczytu Bieśca (833 m). Schodzimy do wschodniego Rozdroża pod Bieścem (813 m) z miejscem odpoczynku, gdzie skręcamy w szutrową Zieloną Drogę.

Mijamy siodło między Bieścem i Zbójnicką Górą (828 m), docierając do zachodniego Rozdroża pod Bieścem koło Twardego Źródła, można tu odpocząć w wiacie turystycznej. Skręcamy w szutrową Widlastą Drogę i przekraczamy Dziką Orlicę w pobliżu jej źródeł. Schodzimy zboczem Zbójnickiej Góry przez Tokowisko i boczną dolinką do wąskiej doliny Czerwonego Potoku u stóp Czyżówki (767 m). Przy pomniku odbudowy Czarnej Drogi z 1999 r. docieramy do asfaltowej Drogi Justyny w dolinie Czerwonego Potoku (660 m). Prowadzi nią leśna droga do Nowych Bobrownik, nazwa pochodzi od imienia matki Chopina. Mijamy parking z wiatą turystyczną i budowane stawy i skręcamy w drogę szutrową, którą rozpoczynamy lekkie podejście. Przecinamy zbocze Wilczej Góry (755 m), potok Elizówkę, zbocze Kuźnickiej Góry (816 m) i Dolinę Strążyska. Na zboczu Koniucha (778 m) docieramy do widoku z wyrębów na Góry Orlickie, z lewej dochodzi Droga Libuszy, której nazwa pochodzi od imienia domniemanej młodzieńczej miłości Chopina z czasów jego pobytu w Dusznikach-Zdroju. Idziemy zboczem Ptasiej Góry (745 m) i Głowacza (740 m), gdzie skręcamy w drogę gruntową, prowadzącą do Schroniska pod Muflonem (690 m).

Schronisko pod Muflonem powstało pod koniec XIX w. w budynku dawnej mlecznej farmy hodowlanej i gospody z 1. poł. tego wieku. Schronisko nosiło oficjalną nazwę Liebe Stille (Miła Cisza), przekręconą szybko przez kuracjuszy z Dusznik-Zdroju na Stille Liebe (Cicha Miłość). Obecna nazwa pochodzi od umieszczonych w sali restauracyjnej głów muflonów. Spod schroniska rozciąga się panorama Wzgórz Lewińskich i Gór Stołowych, obok rośnie pomnikowy Jesion Bolko, zasadzony w 1866 r.

Idziemy łagodnym zejściem zboczem Nowej (737 m), na zboczu poniżej istniał niegdyś przysiółek Pfarrgrund (Księża Dolina).

Opuszczamy las obok miejsca odpoczynku, na skrzyżowaniu zaczyna się asfalt (40 m w prawo stoi krzyż z 1861 r.). Idziemy granicą Dusznik-Zdroju i Szczytnej, mijamy Nawojową (675 m), spod której rozpościera się panorama Gór Stołowych, Bardzkich i skraju Gór Bystrzyckich. Na zboczu znajdowały się zabudowania przysiółka Königsberg (Królewska Góra), należącego do widocznych w dole Starych Bobrownik. Docieramy na siodło pod Wzgórzem Pustelnika (648 m) i Rozdroża pod Nawojową (636 m). Schodzimy ul. Wiejską w Dusznikach-Zdroju koło Wzgórza Rozalii (595 m) do doliny Dusznickiego Potoku, z łąk rozpościerają się widoki na Duszniki-Zdrój, Wzgórza Lewińskie i Góry Stołowe.

Można tu podejść 75 m w prawo schodkami do kaplicy Św. Trójcy pod Wzgórzem Rozalii.

Kaplicę zbudowano po epidemii dżumy z lat 1679-80, w 1704 r. obok powstał nieistniejący już dom pustelnika. W 1970 r. w kaplicy funkcjonowało Muzeum Festiwali Chopinowskich, odbywających się w Dusznikach-Zdroju, zlikwidowane w latach 90. XX w. Obok można zobaczyć figurę leżącej w grocie patronki przeciw zarazom św. Rozalii z 1685 r., fundacji Dawida i Ewy Fraise.

Podchodzimy na siodło pod Górą Dziadka (555 m) na którym stoi kolumna maryjna z 1709 r. fundacji Iohana Klappera. Skręcamy w ul. Sprzymierzonych, którą biegnie dolna szosa do Zieleńca oraz Lasówki i przekraczamy Bystrzycę Dusznicką. Przed nami zabytek na skalę europejską – unikatowe Muzeum Papiernictwa.

Drewniana papiernia powstała w 1605 r., przebudowano ją potem w latach 1709,

1802 i 1930. Papier produkowany był w Dusznikach-Zdroju do 1939 r. W 1968 r. w barokowym budynku otwarto Muzeum Papiernictwa, w którym zobaczyć można ręczną produkcję papieru czerpanego, eksponaty związane z papierem, od starodruków, poprzez pieniądze, na matrycach znaków wodnych kończąc oraz dotyczące dziejów drukarstwa i historii Dusznik-Zdroju.

Przed główną drogą nr 8 Wrocław – Praga skręcamy w chodnik, za którym zaczyna się ul. Kłodzka, którą biegł trakt w kierunku stolicy regionu. Mijamy plebanię i docieramy do kościoła śś. Piotra i Pawła.

Drewniany kościół powstał tu w 1334 r., kolejny murowany zbudowano w poł. XVI w. Świątynię odbudowano po pożarze w 1629 r., w latach 1641-80 zwieńczono ją wieżą. W latach 1708-30 powstał obecny barokowy kościół, dostawiony wg projektu Lorensa Meysera prostopadle do poprzedniej świątyni, rozbudowany później w niewielkim stopniu. Wewnątrz zachowało się cenne barokowe wyposażenie z najbardziej znaną amboną w kształcie wieloryba z rozwartą paszczą z 1730 r., nawiązującą do historii Jonasza, połkniętego przez wieloryba i wyplutego po trzech dniach. Jest to jedna z dwóch tego typu ambon na Śląsku. Ołtarz główny pochodzi z ok. 1730 r., a ołtarze boczne z lat 1720 – pocz. XIX w. Poza tym warto zobaczyć figury Ewangelistów dłuta M. I. Klahra z 1732 r., pomnik św. Jana Nepomucena z lat 1735-40 i rokokowy prospekt organowy z 1780 r. Z pierwotnego wyposażenia zachowała się renesansowa chrzcielnica z 1560 r.

Za kościołem stoi budynek starej, ale ciągle funkcjonującej apteki, w południowej pierzei ulicy znajdowało się kilka zajazdów dla podróżnych (Gasthof zur goldenen Krone – Pod Złotą Koroną, Seibts Gasthaus, Gasthof Goldene Löwe – Złote Lwy). Docieramy do Rynku (533 m).

Na środku rynku stoi kolumna maryjna, postawiona w 1725 r. jako wotum za uratowanie od zarazy, prawdopodobnie z warsztatu L. J. Webera. Przedstawia MB z Dzieciątkiem, poniżej stoją patroni chroniący przed ogniem i zarazą – św. Florian i św. Sebastian. Obok w 2004 r. postawiono rekonstrukcję pręgierza. Na rynku znajduje się także pomnik Sybiraków z 1996 r. Pierwotny ratusz spłonął w 1844 r., obecny znajduje się w kamienicy w zachodniej pierzei rynku. Wzniesiono ją w latach 1584-85 i przebudowano w XVIII w., 1894 r. oraz na początku XX w. Nad wejściem znajduje się herb miasta (św. Piotr) z 1584 r., pozostałość z poprzedniego ratusza.

W kamienicy nr 1 mieścił się Hotel Schwarzer Bär (Czarny Niedźwiedź), w którym nocował w 1669 r. król polski Jan Kazimierz, udający się po abdykacji do Francji, co upamiętnia stosowna tablica. Budynek banku pod nr 4 to dawna Girokasse z 1927 r. Na rogu ul. Sudeckiej stoi dawny Hotel Schwarzes Ross (Czarny Koń) z 1903 r., obecnie Hotel Sonata. Pod nr 8 mieścił się Reinerzer Brauhaus (Dusznicki Dom Piwny) z browarem, ciekawy jest również secesyjny budynek nr 12 z pocz. XX w. Kamienica nr 17 to dawny Hotel Deutsches Haus (Niemiecki Dom).

Z Rynku idziemy ul. Słowackiego, na jej początku znajduje się dawny dwór z ok. 1598, przebudowany w XIX/XX w. na Gasthof zum Hummelfürsten (Zajazd pod Książętami Homola), którego nazwa nawiązywała do pobliskiego Zamku Homole, w skład jego posiadłości wchodziły Duszniki-Zdrój. Dalej stoi kościół MB Różańcowej.

Kościół ewangelicki ufundowany przez Związek Gustawa Adolfa wzniesiono w latach 1845-46, a w 1893 r. dobudowano wieżę. Obecnie świątynia pełni funkcję kościoła polskokatolickiego MB Różańcowej. Obok stoi budynek dawnej szkoły ewangelickiej z 1846 r., obecnie znajduje się tu Ośrodek Pomocy Społecznej.

Mijamy dawny Bahnhof’s-Hotel (Hotel Dworcowy) i przecinamy drogę nr 8 Wrocław – Praga z potokiem Wapienny. Skręcamy w ul. Kolejową, następnie podchodzimy schodami i deptakiem do stacji Duszniki-Zdrój (560 m), gdzie kończy się nasza trasa.

Stacja Duszniki-Zdrój znajduje się na zbudowanej przez Pruskie Koleje Państwowe w 1890 r. linii Kłodzko – Szczytna, przedłużonej w 1902 r. do Dusznik-Zdroju i w 1905 r. do Kudowy-Zdroju. W latach 1998-2000 linia była zamknięta na odcinku Polanica-Zdrój – Kudowa-Zdrój w związku ze szkodami powodziowymi, całą trasę ponownie zamknięto w 2010 r. Po rewitalizacji odcinka Duszniki-Zdrój – Kudowa-Zdrój linię ponownie otwarto w 2013 r., a ruch przejęły Koleje Dolnośląskie. Wyremontowano wtedy także stację, powstały nowe perony. Stacja położona jest na północ od miasta i w sporym oddaleniu od zdroju, na zboczu Ceglanej (607 m) i Karwca (611 m). Stacja pełni obecnie funkcję mijanki, posiada dwa czynne tory i jeden nieczynny, prowadzący do ładowni. Na północnym skraju stacji znajdował się niegdyś czwarty tor. Ruch sterowany jest z dobudówki dyżurnego ruchu DZ przy budynku dworca. Na wschodniej głowicy znajduje się nieczynna nastawnia DZ1 z ok. 1911 r., zlikwidowana w 1998 r. Po remoncie służy zasilaniu postawionego obok przekaźnika sieci komórkowej. Położoną na zachodniej głowicy drugą nastawnię zlikwidowano ok. 1975 r. Na zboczu nad stacją znajdowała się wieża ciśnień, rozebrana ok. 1970 r., pozostała po niej ściana oporowa. Prowizoryczny budynek dworca powstał w 1902 r. Obecny o rozczłonkowanej malowniczej bryle, charakterystycznej dla stylu uzdrowiskowego i rodzimego (Heimatstil), pochodzi z lat 1904-06. Do dworca dostawiono murowany budynek ekspedycji towarowej i drewniany magazyn.

Wrocław i okolice: